Περιήγηση: ΙΣΤΟΡΙΑ

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Το διαμέρισμα της κ. Σκουμπουρδή στην οδό Ασκληπιού είναι ασφυκτικά γεμάτο με βιβλία, κυρίως Ιστορίας, και όλοι οι τοίχοι είναι καλυμμένοι από φωτογραφίες, πίνακες και αναμνηστικά που της θυμίζουν όλη της τη ζωή. Η κ. Σκουμπουρδή είναι ιστορικός τέχνης και ξεναγός με εμπειρία χρόνων και πλούσιο έργο. Συνέντευξη M. HULOT- πηγή: www.lifo.gr Είναι εκείνη που το 1982 θέσπισε τον θεσμό των «Δωρεάν Ξεναγήσεων», μαζί με το Πνευματικό Κέντρο Δήμου Αθηναίων και το Σωματείο Ξεναγών, και εξακολουθεί να ασχολείται με τις δωρεάν…

Στο βιβλίο της «Οι Συνταγές της… Πείνας, η Ζωή στην Αθήνα την Περίοδο της Κατοχής» που κυκλοφόρησε το 2011 και επανακυκλοφορεί από τις Εκδόσεις ΚΨΜ, η ιστορικός Ελένη Νικολαΐδου περιγράφει την κατάσταση που δημιουργήθηκε στην Αθήνα από την Κυριακή 27 Απριλίου 1941, όταν τα γερμανικά στρατεύματα εισέβαλαν στην πόλη. Αποσπάσματα από δημοσίευμα στο lifo.gr, που υπογράφεται από τον M. HULOT   «Αυτή η ημερομηνία σηματοδοτεί την έναρξη της Κατοχής για την αθηναϊκή κοινωνία και όλα τα δεινά που τη συνοδεύουν. Στις οχτώ…

Η ΝΑΣΑ  πήρε το απόγευμα της Πρωτοχρονιάς το πολυαναμενόμενο σήμα από το σκάφος New Horizons (Νέοι Ορίζοντες), που επιβεβαίωσε ότι όλα βαίνουν καλώς. Η προσέγγιση της Έσχατης Θούλης είναι μια κατάκτηση του διαστήματος αφού είναι το πιο μακρινό σώμα που έχει ποτέ επισκεφθεί μια διαστημο-συσκευή και βρίσκεται σε απόσταση περίπου 6,5 δισεκατομμυρίων χιλιομέτρων από τη Γη, στην παγωμένη Ζώνη Κάιπερ. Μάλιστα το ρομποτικό σκάφος έστειλε και θολές φωτογραφίες που δείχνουν οτι η Έσχατη Θούλη μοιάζει με αράπικο φιστίκι ή κορίνα του μπόουλινγκ, κάτι…

«Ἴσως θἄπρεπε νὰ μὴ θέλω οὔτε σὰν ἀνάμνηση νὰ ξαναζήσω ποτὲ τὶς τραγικὲς ὧρες ποὺ ζοῦμε τώρα. Ὁ φετεινὸς Χειμώνας –ὁ φρικτώτερος Χειμώνας* ποὺ ἔχω ζήσει– θἄπρεπε νὰ θέλω νὰ ξεχαστῇ, ὅσο μπορεῖ νὰ ξεχαστῇ ὅ,τι ἀφήνει ἴχνη βαθειὰ στὴν ψυχή μας. Σκλαβιά, πείνα, κρύο, δυστυχία – ὅλα μαζί. Καὶ μονάχα μιὰ παρηγοριά, μιὰ ἄσβεστη φλόγα ποὺ φέγγει καὶ ζεσταίνει τὶς ψυχὲς ὅλων μας· ἡ ἐλπίδα ὅτι μιὰ μέρα –σύντομα, ἀργά– ὅλα θὰ περάσουν καὶ θ᾿ ἀνατείλουν πάλι μέρες καλές.…

Κάποτε είχαμε κι εμείς εδώ στην Αθήνα την δική μας Δούκισσα. Σήμερα είναι απλώς ένα πολύπλοκο για τους ξένους όνομα σε κάποιον σταθμό Μετρό των βορείων προαστίων. Κάποτε υπήρξε μία από τις πιο σαγηνευτικές και ισχυρές γυναίκες της Ελλάδας του 19ου αιώνα. Για δεκάδες χρόνια η ζωή και ο θάνατος της υπήρξαν ένα μυστήριο, ελκυστικό και σκοτεινό όπως όλα τα μυστήρια, και μία ιστορία πάνω στην οποία ο καθένας έμοιαζε να έχει μία δική του φήμη να προσθέσει. Η Δούκισσα της…

Ούτε μία οβίδα δεν είχε πέσει όλη μέρα, φαινόταν καθαρά πως και οι Γερμαναράδες είχαν ανάγκη από λίγη ηρεμία. Πάνω από τα παγωμένα έλη που χώριζαν τις γραμμές πλανιόταν μία αόρατη αίσθηση, σαν να λέγαμε όλοι στον εαυτό μας «Είναι η παραμονή Χριστουγέννων και για τα δύο στρατοπεδά μας, κάτι μας ενώνει!» Κατά τις δέκα το βράδυ, βγήκα από το καταφύγιο που με είχαν προσκαλέσει για να επιστρέψω στο δικό μου. Φτάνοντας στον τομέα μου, βρήκα τους περισσότερους άντρες όρθιους,…

Στις 23 Δεκεμβρίου του 1975 δολοφονείται στο Ψυχικό ο επικεφαλής του κλιμακίου της CIA στην Αθήνα Ρίτσαρντ Γουέλς. Την ευθύνη αναλαμβάνει η πρωτοεμφανιζόμενη τότε «Επαναστατική Οργάνωση 17 Νοέμβρη». Ήταν η πρώτη επίθεση της οργάνωσης, η οποία συνέχισε τη δράση της για τα επόμενα 27 χρόνια, δολοφονώντας περισσότερα από 20 άτομα. Ο ακόλουθος της αμερικανικής πρεσβείας, Pίτσαρντ Σκίφινγκτον Γουέλς, ήταν εκείνο το βράδυ καλεσμένος μαζί με τη σύζυγό του στη δεξίωση που παρέθετε ο Αμερικανός πρέσβης στην Αθήνα. Λίγο πριν από…

Στις 3:07 το πρωί της Παρασκευής της 19ης Δεκεμβρίου 1980 δύο ταυτόχρονες πυρκαϊές κατέστρεψαν δύο από τα ιστορικότερα πολυκαταστήματα της Αθήνας, «Μινιόν» και «Κατράντζος», εν μέσω της εορταστικής περιόδου. Αυτόπτες μάρτυρες και στα δύο πολυκαταστήματα άκουσαν εκρήξεις και δευτερόλεπτα μετά είδαν φλόγες να ξεπηδούν από τα δύο κτήρια. Μέσα σε λίγα λεπτά έγιναν παρανάλωμα του πυρός, εξαιτίας των εύφλεκτων υλικών και της απουσίας χωρισμάτων στους ορόφους. Η βιτρίνα του καταστήματος Κατράντζος-Σπορ το 1967. Φωτ. Κώστας Μεγαλοκονόμου, Φωτογραφικό Αρχείο Μουσείου Μπενάκη……

Μια μεγάλη ευρωπαϊκή οικονομική κρίση, που συνοδεύτηκε από την «Ανοιξη των Εθνών», των νέων ιδεών και των εθνικών επαναστάσεων, έφερε το 1848 στην Ελλάδα τα πρώτα… capital controls! Του Σταύρου Μαλαγκονιάρη Με νόμο που θεσμοθετήθηκε με διαδικασίες-εξπρές, απαγορεύτηκε για ορισμένο διάστημα η μετατροπή των χαρτονομισμάτων της τράπεζας σε μεταλλικό, επίσημο νόμισμα. Πρώτος στόχος ήταν να προστατευτεί η μοναδική μεγάλη τράπεζα της εποχής, η Εθνική Τράπεζα, από κερδοσκοπικές επιθέσεις (τότε δεν υπήρχαν funds, υπήρχαν κεφαλαιούχοι τοκογλύφοι), αθρόες αναλήψεις και εξαγωγές νομισμάτων. Δευτερευόντως…

Η Μικρασιατική εκστρατεία και η ακόλουθη Μικρασιατική καταστροφή επηρέασαν καταλυτικά τόσο τον ελληνισμό της Μ. Ασίας όσο και την πορεία του ελληνικού κράτους. Στα τέλη Απριλίου του 1919 ο πρωθυπουργός της Αγγλίας Lloyd George και οι πρόεδροι της Γαλλίας Κλεμανσό και των Η.Π.Α. W. Wilson έδωσαν την άδεια στην Ελλάδα να καταλάβει στρατιωτικά την περιοχή της Σμύρνης με κάποια ενδοχώρα, φαινομενικά για την τήρηση της τάξης και την προστασία των μειονοτικών πληθυσμών, ώσπου να υπογραφεί η συνθήκη ειρήνης ανάμεσα στις…

Σε καιρούς ανόδου του νεοφασισμού, χρέος του μελετητή είναι να αναδεικνύει την αλήθεια. Το πρόσωπο της Μακρονήσου είναι λίγο πολύ γνωστό σε όλους σήμερα, είτε αυτοί το παραδέχονται είτε όχι. Είναι το «νησί της Κολάσεως», το νησί που οι 12 ανήλικοι κρατούμενοί του οδηγήθηκαν σε μαζική απόπειρα αυτοκτονίας καταπίνοντας τις λαβές από τα κουτάλια τους. Το νησί «αναμόρφωσης» με την γάτα στο σακί, το μπαμπού, το κουβάλημα της πέτρας και το πολύ και μεθοδευμένο ξύλο. Είναι το νησί που δολοφονήθηκαν…

Οι συνέπειες του λιμού και της συνεπακόλουθης βοήθειας του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού είχαν πολλαπλή πολιτική και κοινωνική σημασία. Εκτός από τις ανθρώπινες απώλειες, η χρόνια έλλειψη αγαθών είχε καταστροφικές συνέπειες για την οικονομική και κοινωνική σταθερότητα καθώς συνέπιπτε με το αναπόφευκτο πρόβλημα των ελλειμμάτων του προϋπολογισμού κατά τη διάρκεια του πολέμου. Οι δύο αυτοί παράγοντες σε συνδυασμό προκάλεσαν καλπάζοντα πληθωρισμό, ο οποίος έλαβε τρομακτικές διαστάσεις προς το τέλος της Κατοχής. Καταστροφικές ήταν οι συνέπειες στην κοινωνική συνοχή. Η καταφυγή στη μαύρη αγορά…

Ο οικονομικός στραγγαλισμός από τους κατακτητές οδήγησε σε θάνατο από πείνα εκατοντάδες χιλιάδες Αθηναίους, σ’ έναν πρωτόγνωρο λιμό για τα δεδομένα του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου. του Δημήτρη Κυριαζή O μεγάλος λιμός έφερε την πόλη της Αθήνας και τους κατοίκους της σε απάνθρωπα όρια, σε καταστάσεις που είχαν να εμφανιστούν από τους αρχαίους χρόνους. Τα θύματα του λιμού μετριούνται σε εκατοντάδες χιλιάδες, γεγονός που, αν το δούμε αναλογικά, αποδεικνύει ότι η δοκιμασία που πέρασε ο αθηναϊκός λαός υπήρξε πρωτόγνωρη, ακόμα και…

Στις 29 Σεπτεμβρίου 1918 η βουλγαρική συνθηκολόγηση επέφερε και την απελευθέρωση της Ανατολικής Μακεδονίας, την οποία τα γερμανοβουλγαρικά στρατεύματα είχαν καταλάβει τον Αύγουστο του 1916. Αυτή ήταν η δεύτερη από τις τρεις βουλγαρικές κατοχές της περιοχής (πρώτη το 1912-13, τρίτη το 1941-44). του Ευάνθη Χατζηβασιλείου Παρά το γεγονός ότι, αντίθετα με τις άλλες δύο, κατά την κατοχή του 1916-18 δεν έγιναν μαζικές εκτελέσεις άμαχου πληθυσμού, επρόκειτο, με μεγάλη διαφορά, για τη σκληρότερη από τις τρεις. Το 14% του πληθυσμού των…

Σμύρνη, το κοσμοπολίτικο λιμάνι, 19ος αιώνας. Στη μεγάλη προκυμαία, πλοία φορτωμένα με σταφίδες, ξερά σύκα, βαμβάκι, καπνό, αλάτι της Φώκαιας, χαλιά, μουσελίνες ετοιμάζονται να αναχωρήσουν για τα διεθνή εμπορικά λιμάνια της Ευρώπης και της Αμερικής. Συντάκτης: Ζιζή Σαλίμπα Άνθρωποι καλοντυμένοι μπαινοβγαίνουν στα ξενοδοχεία, τα εστιατόρια, τις τράπεζες και τις ασφαλιστικές εταιρείες. Ένα πολύβουο πλήθος από μεροκαματιάρηδες και αχθοφόρους συμπληρώνει το ανθρώπινο μωσαϊκό.Στο μεγάλο παζάρι της πόλης, πωλητές μπροστά στους πάγκους διαλαλούν την πραμάτεια τους. Στον σιδηροδρομικό σταθμό, εκεί όπου καταλήγει η…