Ο Εξωδικαστικός Μηχανισμός Ρύθμισης Οφειλών αποτελεί μία ολιστική και βιώσιμη λύση για ιδιώτες, επαγγελματίες και ελεύθερους επαγγελματίες, καθώς και για νομικά ιδιωτικά πρόσωπα που δεν επιδιώκουν οικονομικό σκοπό αλλά ασκούν οικονομική δραστηριότητα, για τη γενική ρύθμιση των οφειλών τους προς το Δημόσιο, Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης, τράπεζες και servicers . Παράλληλα, παρέχει τη δυνατότητα ρύθμισης οφειλών και υπέρ τρίτων που εισπράττονται από τη φορολογική διοίκηση.
Μέσω του Μηχανισμού οι οφειλέτες έχουν τη δυνατότητα να ρυθμίσουν το σύνολο των χρεών τους εξασφαλίζοντας μία αυτοματοποιημένη λύση και αποφεύγοντας τις δικαστικές διαδικασίες.
Με τις πρόσφατες βελτιωτικές παρεμβάσεις, οι οφειλέτες που εντάσσονται στον μηχανισμό επωφελούνται:
• Μείωση έως και 28% των οφειλετών για το σύνολο των οφειλετών και για δάνεια που καλύπτονται από εμπράγματη ασφάλεια για τη βελτίωση του σχετικού αλγορίθμου.
• 3% σταθερού επιτοκίου για 3 έτη για όλες τις ρυθμίσεις (Δημόσιο, τράπεζες και εξυπηρετητές).
Επιθέτα, ειδικά για τους ευάλωτους οφειλέτες το νέο πλαίσιο ορίζει ως αυτόματη και υποχρεωτική αποδοχή από τράπεζες και Δημόσιο της πρότασης αναλύσεων του χρέους τους εφόσον έχει εκδοθεί η Βεβαίωση Ευάλωτου Οφειλέττη μέσω της ιστοσελίδας:
https://www.gov.gr/ipiresies/periousia-kai-phorologia/diakheirise-opheilon/bebaiose-eualotou-opheilete
Ο δανειολήπτης διατηρεί το δικαίωμα να απορρίψει την πρόταση ενώ οι τράπεζες και οι εξυπηρετητές, σε περίπτωση διαφωνίας, θα πρέπει να προσφύγουν δικαστικά (αναλαμβάνοντας και το κόστος της διαδικασίας) για να αμφισβητήσουν την πρόταση, εάν διαθέτουν στοιχεία που αποδεικνύουν ότι ο ευάλωτος δεν είναι πραγματικά ευάλωτος.
Με το άρθρο 128 του ν.5264/2025 δίνεται η δυνατότητα σε φυσικά πρόσωπα, επιτηδευματίες και ατομικές επιχειρήσεις με οφειλές από δάνεια ή συμβάσεις πιστώσεων σε ελβετικό φράγμα, οι τελευταίες σε καθυστέρηση τουλάχιστον εννέα (90) ημερών, να υποβάλλουν αίτηση ρύθμισης μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού του ν. 4738/2020.
Με την υπαγωγή στη ρύθμιση:
- Το σύνολο της οφειλής μετατρέπεται σε ευρώ με βάση την τρέχουσα ισοτιμία αναφοράς της Κεντρικής Τράπεζας κατά την ημερομηνία αίτησης.
- Εφαρμόζονται οι όροι και τα επιτόκια του εξωδικαστικού μηχανισμού.
- Τεκμαίρεται η συναίνεση των πιστωτών (συμπεριλαμβανομένων των χρηματοδοτικών φορέων, Δημοσίου και Φορέων Κοινωνικής Ασφάλισης) ως προς τη ρύθμιση της συγκεκριμένης οφειλής.
Η ρύθμιση αφορά αποκλειστικά την οφειλή σε ελβετικό φράγμα και δεν επεκτείνεται αυτοδικαίως σε λοιπές οφειλές του αιτούντος.
Επιπλέον, με το άρθρο 35 του ν. 5270/2026 τροποποιείται στο άρθρο 26 του ν. 5143/2024 και διευρύνεται η δυνατότητα υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό για οφειλές προς Δήμους και τα νομικά τους πρόσωπα.
Ειδικότερα:
- Οφειλές άνω των 10.000 ευρώ προς Δήμους μπορούν να ρυθμιστούν μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού του ν. 4738/2020, κατόπιν αίτησης του οφειλέτη.
- Οι οφειλές βεβαιώνονται στη Φορολογική Διοίκηση αποκλειστικά για τον σκοπό της ρύθμισής τους.
- Σε περίπτωση είσπραξης, η ΑΑΔΕ παρακρατικό ποσοστό 5% και αποδίδει το υπόλοιπο ποσό στον δικαιούχο Δήμο ή νομικό πρόσωπο εντός 60 ημερών.
- Η ύπαρξη επιβληθέντων μέτρων αναγκαστικής εκτέλεσης ή ασφαλιστικών μέτρων δεν εμποδίζει την υποβολή αίτησης.
- Με την οριστική υποβολή της αίτησης αναστέλλονται τα μέτρα αναγκαστικής εκτέλεσης, ενώ με τη σύναψη σύμβασης αναδιάρθρωσης αίρονται τα ήδη ληφθέντα μέτρα.
Η ρύθμιση ενισχύει τη δυνατότητα πολιτών και τις επιχειρήσεις να τακτοποιήσουν οφειλές προς Δήμους μέσω μιας διαδικασίας ρύθμισης, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου έχουν ήδη κινηθεί μέτρα αναγκαστικής είσπραξης.
Η αίτηση υποβάλλεται ηλεκτρονικά μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας Εξωδικαστικού Μηχανισμού Ρύθμισης Οφειλών:
https://www.gov.gr/ipiresies/periousia-kai-phorologia/diakheirise-opheilon/exodikastikos-mekhanismos-ruthmises-opheilon χρησιμοποιώντας τους κωδικούς πρόσβασης στο Taxisnet.
Όφελος ένταξης στον Μηχανισμό
• Αναστολή των μέτρων ατομικής και συλλογικής αναγκαστικής εκτέλεσης κατά του οφειλέτη (πχ πλειστηριασμοί και κατασχέσεις) εφόσον τηρείται η ρύθμιση.
• Έκδοση αποδεικτικής φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας.
• Ρύθμιση των δανείων που έχουν εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου.
• Έως 240 δόσεις για αποπληρωμή οφειλών προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης και έως 420 δόσεις για χρηματοπιστωτικούς φορείς.
• Δυνατότητα διαγραφής βασικής οφειλής, τόκων, προστίμων & προσαυξήσεων.
• Μερική διαγραφή χρέους ενώ αποφεύγεται η προσφυγή σε δικαστικές λύσεις. Η προϋπόθεση είναι η απόδειξη της πραγματικής οικονομικής αδυναμίας από την πλευρά του οφειλέτη, των συνοφειλετών καθώς και των εγγυητών.
Δικαίωμα υπαγωγής στον Μηχανισμό
Δικαίωμα υποβολής αιτήσεων έχουν όλοι οι οφειλέτες (φυσικά και νομικά πρόσωπα) με ποσό οφειλών που υπερβαίνει τα 10.000 ευρώ για ληξιπρόθεσμες, ενήμερες ή εξυπηρετούμενες οφειλές. Σε περίπτωση που το σύνολο των αντληθέντων οφειλών είναι ενήμερες / εξυπηρετούμενες, ελέγχεται εάν ο οφειλέτης εμφανίζει επιδείνωση οικονομικής κατάστασης (μείωση εισοδήματος ή / και αύξηση δαπανών) τουλάχιστον 20%. Επίσης, στη ρύθμιση για τις οφειλές προς το Δημόσιο και Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης , που έχουν βεβαιωθεί σε βάρος που είναι σε λύση ή εκκαθάριση ή έχουν να κάνουν με την αίτηση του τρίτου προσώπου που έχει εις ολόκληρον ευθύνη με την επιχείρηση αυτή.
Υπογραμμίζεται πως έχει αρθεί ο περιορισμός που ίσχυε στο παρελθόν για το 90% οφειλών σε έναν μόνο φορέα.
Δεν επιτρέπεται η υπαγωγή:
• Σε όσους έχουν ήδη υποβάλει αίτηση στο δικαστήριο για επικύρωση της συμφωνίας εξυγίανσης ή αίτηση για την επικύρωση τους σε πτώχευση ή για υπαγωγή στην πτωχευτική διαδικασία του ν.3588/2007 ή αίτηση υπαγωγής στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλετών του ν.4469/2017 ή αίτηση υπερχρεωμένων του ν.3869/2010 ή αίτηση για την προστασία της κύριας κατοικίας του ν.4605/2019. Στις περιπτώσεις αυτές πρέπει να προκύψουν πρώτα από αυτές τις διαδικασίες πριν από την υποβολή της ένταξης στον Εξωδικαστικό Μηχανισμό του ν.4738/2020.
• Για εκείνους που έχουν υπαχθεί σε μία από τις ως άνω διαδικασίες ή στον ν.4307/2014 ή εκκρεμεί η έκδοση δικαστικής απόφασης για την υπαγωγή τους στις διαδικασίες αυτές ή δεν έχουν παρέλθει τουλάχιστον 15 μήνες από την υπαγωγή.
• Όταν δεν έχουν ακόμη παρέλθει 12 μήνες από την ολοκλήρωση προηγούμενης διαδικασίας Εξωδικαστικού Μηχανισμού.
• Σε περίπτωση που ο αιτών είναι νομικό πρόσωπο, ο διευθυντής σύμβουλος, διαχειριστής ή εταίρος, έχει καταδικαστεί με απόφαση για συγκεκριμένα αδικήματα (ιδίως φοροδιαφυγή, ξέπλυμα, υπεξαίρεση, απάτη, καταδολίευση δανειστών κ.λπ.) σε βαθμό κακουργήματος αδίκημα της απάτης σε βάρος του Δημοσίου ή Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης, οπότε αρκεί η καταδίκη σε βαθμό πλημμελήματος). Ειδικά για τους διευθύνοντες συμβούλους, διαχειριστές, εταίρους των νομικών προσώπων πρέπει να το αδίκημα να ολοκληρωθεί κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.
Διαγραφή χρέους και καθορισμός δόσεων
Η πρόταση ρύθμισης των οφειλών προκύπτει αυτοματοποιημένα βάσει του ειδικού αλγορίθμου της πλατφόρμας και λαμβάνει υπόψη την αξία της περιουσίας και του διαθέσιμου εισοδήματος, μετά την κάλυψη των εύλογων και ανελαστικών δαπανών, τόσο του οφειλέτη όσο και των συνοφειλετών – εγγυητών του, εφόσον έχουν κάνει άρση απορρήτου και στη συνέχεια έχουν ολοκληρώσει τις ενέργειες που προβλέπονται.
• Με την πρόσφατη νομοθετική παρέμβαση ο αλγόριθμος για δάνεια με εμπράγματη εξασφάλιση βελτιώθηκε σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς, στις περιπτώσεις όπου το ποσό ανάκτησης υπολογίζεται βάσει της αξίας της ρευστοποίησης της περιουσίας.
Στο πλαίσιο του Μηχανισμού προβλέπεται η μερική διαγραφή:
• Έως 75% επί της βασικής οφειλής προς το Δημόσιο,
• έως 85% επί των προσαυξήσεων των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς ΑΑΔΕ και e-ΕΦΚΑ • έως 95% επί
των προστίμων της ΑΑΔΕ .
και έως 100% επί των τόκων προς τις τράπεζες και τους διαχειριστές δανείων.
Σημειώνεται ότι για τις περιπτώσεις των μη ευάλωτων για τους οποίους έχει εκδοθεί πρόγραμμα πλειστηριασμού τίθεται όριο, μέχρι 10% επί της οφειλής, στο ύψος της προκαταβολής που μπορούν να ζητηθούν οι πιστωτές προκειμένου να συνενωθούν σε ρύθμιση και να ανασταλεί έτσι ο πλειστηριασμός.
Ακολούθως, το μακροχρόνιο πλάνο αποπληρωμής διαμορφώνεται ως εξής:
• Έως 240 δόσεις για ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το Δημόσιο και τους Φορείς Κοινωνικής Ασφάλισης
• τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια προς τις τράπεζες και servicers δύναται να ρυθμιστούν σε έως:
α) 420 δόσεις. οφειλές φυσικών προσώπων που καλύπτονται ολικώς ή μερικώς από ειδικά προνόμια,
β) 240 δόσεις για οφειλές φυσικών προσώπων που δεν καλύπτονται από ειδικά προνόμια και για οφειλές νομικών προσώπων που καλύπτονται ολικώς ή μερικώς από ειδικά προνόμια,
γ) 180 δόσεις για οφειλές. νομικών προσώπων που δεν καλύπτονται από ειδικά προνόμια
Διαδικασία
Η αίτηση αξιολογείται από τους χρηματοδοτικούς φορείς που υποβάλλουν, μέσω της πλατφόρμας, πρόταση αναδιάρθρωσης των οφειλών . Εάν ο οφειλέτης συναινέσει η σύμβαση αναδιάρθρωσης οφειλών είναι δεσμευτική για όλους τους πιστούς. Η ρύθμιση των οφειλών ολοκληρώνεται με την κατάθεση του συνόλου των δόσεων σε κάθε πιστωτή. Σημειώνεται ότι αν ο οφειλέτης καθυστερήσει 3 δόσεις ή το 3%, του συνολικά οφειλομένου ποσού σύμφωνα με τη ρύθμιση κάθε πιστωτής μπορεί να καταργήσει τη ρύθμιση με αποτέλεσμα την απώλεια της ρύθμισης ως προς τον συγκεκριμένο πιστωτή η οποία συνεπάγεται την αναβίωση των απαιτήσεων πριν τη σύμβαση αναδιάρθρωσης, αφαιρουμένων ποσών που τυχόν καταβλήθηκαν στο πλαίσιο της ρύθμισης. Οι οδηγίες αυτές καθίστανται ληξιπρόθεσμες και άμεσα απαιτητές.
Για περισσότερες πληροφορίες οι ενδιαφερόμενοι να ενημερωθούν μέσω:
• του gov.gr στην ιστοσελίδα: https://www.gov.gr/ipiresies/periousia-kai-phorologia/diakheirise-opheilon/exodikastikos-mekhanismos-ruthmises-opheilon
• Εξυπηρέτηση με τηλεδιάσκεψη ή τηλεφωνικά από τη Γενική Γραμματεία Χρηματοπιστωτικού Τομέα και Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους (ΓΓΧΤΔΙΧ) κατόπιν ραντεβού είτε μέσω της πλατφόρμας myEGDIX.live.gov.gr , είτε στο τηλέφωνο 213.212.5730.
Πηγή: http://www.keyd.gov.gr/
ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ